. BÐBX không có hình ảnh ác tính ngay từ đầu7,10,19,20. Trường hợp này (ảnh 5: BÐBX lành, khi bướu tái phát lần 1): đại bào có rất nhiều nhân (>10 nhân/ 1 đại bào), nhân của đại bào và tế bào đơn nhân không dị dạng.
. Mỗi lần tái phát thì độ ác của BÐBX tăng lên và nguy cơ trở thành sarcom cớ độ ác cao hơn cao hơn (sarcom xương, sarcom sợi, bướu ác mô bào sợi...)(3,4,9,11,15,16). Trường hợp này (ảnh 6: BÐBX hóa ác, khi tái phát lần II): đại bào có ít nhân (< 5 nhân/ 1 đại bào), nhân của đại bào và tế bào đơn nhân dị dạng và có phân bào bất thường. Do đó khi các đại bào có ít nhân (< 10 nhân/ 1 đai bào) chúng ta phải cảnh giác bướu hóa ác và khi bướu tái phát lần 2 thì phương pháp lựa chọn tốt nhất là đoạn chi.
. Tỷ lệ tái phát của BÐBX được các tác giả(3,4,7,8,11,15,16,19,26) ghi nhận từ 0,1 - 60%, trung bình 30%.
. Tỷ lệ hóa ác của BÐBX được các tác giả(1,3,4,12,15,21,23,24) ghi nhận từ 0,1 - 10%, trung bình 5%.
. Tỷ lệ di căn phổi của BÐBX được các tác giả(2,3,4,5,6,12,13,15,21,23,25,26) ghi nhận từ 0,1 - 5%, trung bình 1%. Do đó theo dõi hậu phẫu phải chụp X quang phổi định kỳ.
. Bướu tái phát do phương pháp điều trị lần I (nạo bướu ghép xương). Nạo bướu ghép xương là phương pháp có tỷ lệ tái phát cao, ít được lựa chọn cho BÐBX đầu dưới xương quay(3,7,9,11,12,14,15,16,18,19). Phương pháp tốt nhất áp dụng cho BÐBX đầu dưới xương quay là cắt rộng ghép xương mác tự thân(8,11,14,16,17,19).
. Khi bướu tái phát phải được điều trị ngay bằng phương pháp phẫu thuật triệt để hơn, không nên để yên theo dõi như trường hợp này.
. BÐBX có tỷ lệ: tái phát 30%, hóa ác 5% và di căn phổi 1%.
. Khi bướu tái phát cần phải điều trị ngay và phải lựa chọn phương pháp điều trị triệt để hơn.
. Bướu không có hình ảnh ác tính ngay từ đầu. Mỗi lần tái phát thì độ ác của bướu tăng lên và nguy cơ trở thành sarcom (sarcom xương, sarcom sợi, bướu ác mô bào sợi...) cao hơn. Khi các đại bào của BÐBX có số nhân ít (<10 nhân/ 1 đại bào), chúng ta phải cảnh giác bướu hóa ác.
. Khi bướu hóa ác, vị trí thường cho di căn nhất là phổi.
. Phương pháp
tốt nhất áp dụng điều trị BÐBX đầu dưới xương quay là
cắt rộng ghép xương mác tự thân.
1. Bertoni F., Present D.A., Baldini N., Bacchini P., Campanacci M. (1988), "Giant-cell tumor of bone with pulmonary metastases. Six case reports and a review of the literature", Clin.Orthop, Dec(237), pp. 275-285.
2. Cheng J.C., Johnston J.O. (1997), "Giant cell tumor of bone. Prognosis and treatment of pulmonary metastases", Clin.Orthop., pp. 205-214.
3. Dahlin D.C. (1984), "Giant cell tumor", In Bone tumor,Spingfield, Illinois, Charles C. thomas. 4rd ed, pp. 119-139.
4. Dorfman H.D. (1998), "Giant cell lesions", In Bone Tumors,Printing by Walsworth publishing Co, pp. 559-606.
5. Erdin D., Wegmann W. (1996), "Lung metastasis of a benign giant cell tumor of the skeleton 27 years after resection of a recurrent tumor", Pathologe 17(3), pp. 219-221.
6. Fazioli F., Battaglini G., Marescotti G., Perna G. (1995), "Pulmonary metastasis of giant cell tumor", Chir.Organi.Mov 80(1), pp. 91-94.
7. Fechner R.E., Mills E. (1993), "Giant cell tumor", In Tumor of the bone and joints, atlas of tumor pathology. Washington D.C. 3rd Series, fascicle 8; A.F.I.P., pp. 173-181.
8. Floares G. (1995), "The treatment of giant-cell tumors of the lower extremity of the radius by resection-reconstruction", Rev.Med.Chir.Soc.Med.Nat.Iasi., 99(1-2), pp. 103-108.
9. Goldenberg R.R., Campbell C.J. (1990), "Giant cell tumor of bone. An analysis of two hundred and eighteen cases", The journal of bone and joint surgery, American, Vol.52.A (No. 4), pp. 619-664.
10. Hefti F.L. (1992), "Recurrent giant cell tumor with metaplasia and malignant change, not associated with radiotherapy". The journal of bone and joint surgery, pp. 930-934.
11. Jaffe H.L. (1958), "Giant cell tumor", In Tumor and tumorous condition of the bone and joints. Philadelphia, Lea and febiger, pp. 18-43.
12. Katz E., Nyska M., Okon E., Zajicek G., Robin G. (1987), "Growth rate analysis of lung metastases from histologically benign giant cell tumor of bone", Cancer, 59(10), pp. 1831-1836.
13. Kay R.M., Eckardt J.J., Seeger L.L., Mirra J.M., Hak D.J. (1994), "Pulmonary metastasis of benign giant cell tumor of bone. Six histologically confirmed cases, including one of spontaneous regression", Clin. Orthop. (302), pp. 219-230.
14. Lê Chí Dũng, Diệp Thế Hòa, Ðoàn Long Vân, Lê Kính, Nguyễn Văn Thắng (1999). Ðiều trị bướu đại bào xương. Hội thảo chuyên ngành bệnh học Cơ - Xương - Khớp, lần III, Chuyên đề: điều trị bảo tồn chi bướu ác xương và phần mềm, TT. CTCH Sở Y tế TP. HCM, tr. 43-50.
15. Lê Kính, Trần Quang Dự, Võ Thành Phụng, Bùi Văn Ðức, Vũ Tam Tỉnh, Võ Văn Thành (1994), "Tình hình u HCB trong 25 năm tại bệnh viện Bình Dân từ 1955 đến 1980", Tạp chí Y học TP.HCM, Tập 2 (số 2), tr. 58-66.
16. Lichtenstein L. (1977), "Giant cell tumor of bone", In Bone tumors, Fifth ed., C.V.Mosby company, pp. 127-159.
17. Mukherjee K., Chatterjee S., Bala S.R. (1996), "Giant cell tumour of the lower end of the radius, a new treatment modality", J. Indian Med. Assoc, 94(5), pp. 170-171.
18. Nguyễn Quang Long, Ngô Bảo Khang, Nguyễn Vĩnh Thống (1990),U hủy cốt bào nghiên cứu phân tích 23 trường hợp, Trao đổi khoa học Việt - Pháp, Chỉnh hình lần II, tr. 4.01-4.05.
19. Nguyễn Văn Thắng (2000), Nghiên cứu đặc tính Giải phẫu bệnh của BÐBX (đối chiếu với lâm sàng, X quang). Luận án Tiến sĩ Y học, Trường đại học Y Dược. TP. HCM
20. Nguyễn Văn Thắng, Lê chí Dũng (1997), "Nghiên cứu đặc tính giải phẫu bệnh và phân loại bướu xương nguyên phát", Tạp chí Y học TP. HCM, Tập 1, tr. 49-54.
21. Ortiz C.E.J., Quinn R.H., Rosenberg A.E., Mankin H.J. (1995), "Late development of a malignant fibrous histiocytoma at the site of a giant cell tumor", Clin. Orthop., (318), pp. 199-204.
22. Osaka S., Toriyama M., Taira K., Sano S., Saotome K. (1997), "Analysis of giant cell tumor of bone with pulmonary metastases", Clin. Orthop., (335), pp. 253-261.
23. Present D.A., Bertoni F., Springfield D., Braylan R., Enneking W.F. (1986), "Giant cell tumor of bone with pulmonary and lymph node metastases. A case report", Clin. Orthop., (209), pp. 286-291.
24. Rock M.G., Sim F.H., Unni K.K., Witrak G.A., Frassica F.J., Schray M.F., Beabout J.W., Dahlin D.C. (1986), "Secondary malignant giant-cell tumor of bone. Clinicopathological assessment of nineteen patients", J. Bone Joint Surg. Am., 68(7), pp. 1073-1079.
25. Schajowicz F. (1981), "Giant cell tumor (Osteoclastoma)", In Tumors and tumorlike lesions of bone and joints, Spinger Verlag New York Heidelberg Berlin, pp. 205-241.
26. Trần Phương Hạnh (1997), Từ điển giải nghĩa bệnh học, Trường đại học Y Dược TP. HCM.