VAI TRÒ CHỌC HẠCH
TRONG CHẨN ÐOÁN BỆNH LÝ HẠCH TO

 Suzanne Monivong Cheanh Beauphaê*

TÓM TẮT

Chọc hạch làm hạch đồ là một thủ thuật dễ làm, ít gây sang chấn và giúp chẩn đoán nhanh trong bệnh lý hạch to. Sáu mươi (60) bệnh nhân được chọc hạch có kiểm chứng bằng sinh thiết chúng tôi ghi nhận độ đặc hiệu là 95,8%, và độ nhạy là 88,9%. Chọc hạch làm hạch đồ và nhuộm AURAMINE tìm vi khuẩn lao đã chẩn đoán đúng 90% các trường hợp lao hạch.

SUMMARY

THE ROLE OF FINE NEEDLE ASPIRATION IN DIAGNOSIS OF LYMPHADENOPATHY

Suzanne Monivong Cheanh Beaupha, * Y hoc TP. Ho Chi Minh 2000 * Vol. 4 * N0 2: 100-102

Fine needle aspiration (FNA) is an easy performance procedure and help to diagnose quickly the lymphadenopathy etiology. We performed FNA in 60 patients with lymphadenopathy having comparison with the results of biopsy and recognized that the specificity and sensitivity of this procedure are 95,8% and 88,9%, respectively. FNA combined with dye method Auramine diagnosed exactly 90% cases of tuberculous lymphadenitis.

ÐẶT VẤN ÐỀ

Chọc hạch để làm hạch đồ đã biết đến từ lâu nhưng hiện nay ít được sử dụng, hầu hết các bệnh viện đề xem sinh thiềt hạch là xét nghiệm tối ưu và duy nhất để chẩn đoán bệnh. Tuy nhiên sinh thiết hạch là thủ thuật gây sang chấn, giá xét nghiệm cao, cần nhiều thời gian mới có kết quả. Nhiều khi bệnh nhân có nhiều hạch sinh thiết hạch lần I có khi không cho kết quả xác định mà phải sinh thiết lại lần II, III. Trái lại chọc hạch là một thủ thuật dễ làm, ít sang chấn không dể lại di chứng, có thể chẩn đoán nhanh trong vòng 60 phút. Hơn nữa có thể chọc một lúc nhiều hạch ở nhiều vị trí khác nhau nên dễ phát hiện được tổn thương điển hình.

Chúng tôi thực hiện công trình nghiên cứu sau để đánh giá độ nhạy, độ đặc hiệu của thủ thuật chọc hạch và ứng dụng trong chẩn đoán bệnh lý gây hạch to.

 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU(1,5,11)

 ·- Tiền cứu.

 ·- Thời gian: 1/12/1993 - 1/3/1995.

 ·- Ðối tượng nghiên cứu: tất cả bệnh nhân có hạch to vào bệnh viện Chợ Rẫy từ 12/1993 - 3/1995.

 ·- Phương pháp tiến hành: gồm các bước sau đây.

@ Tất cả bệnh nhân có hạch ngoại biên to đều được:

 * Thăm khám lâm sàng.

 * Chọc hạch làm hạch đồ trước khi sinh thiết hạch.

 * Sinh thiết hạch sau khi chọc hạch.

@ Tiêu chuẩn chọn hạch để chọc hạch: Theo tiêu chuẩn của FATTORUSSO & RITTER(4):

 * Bệnh nhân có hạch ở nhiều nơi, ở mỗi nhóm hạch tiến hành chọc hạch ở một hay hai hạch. Hạch được chọn phải là hạch trung tâm của nhóm hạch và có đường kính > 0,5cm, chắc và dính vào mô bên dưới.

 * Hạch đường kính < 1cm: chọc 1 nhát.

 Hạch đường kính > 1cm: chọc hai hay nhiều nhát.

@ Chọc hạch theo phương pháp STAERKEL GA(9)

·-Tiêu chuẩn loại khỏi nghiên cứu:

 * Bệnh nhân đã được chẩn đoán bằng sinh thiết hạch trước.